تخمین مدت زمان مطالعهی مطلب: 10 دقيقه
از اولین حمله هوایی روسیه در سوریه تا استقرار هزاران سرباز روسی در مرزهای مجاور کشورهای شرق اروپا// 11 مهر94
مبارزه مسکو علیه داعش بطور رسمی کلید خورد؛ اولین حمله هوایی روسیه در سوریه
مقامات آمریکایی میگویند که روسیه روز گذشته نخستین حمله هوایی خود را در سوریه انجام داده است. به گزارش سیانان، این نخستین حمله روسیه، پس از مستقر شدن نیروهای این کشور در خاک سوریه است. براساس گزارشهای رسیده، روسیه نخستین حمله خود را روی نقطهای در نزدیکی شهر حمص متمرکز کرده بود. روسها به آمریکاییها گفتهاند که با جنگندههایشان کاری ندارند اما اطلاعات جغرافیایی هم به واشنگتن نخواهند داد. یکی از مقامات ارشد پنتاگون میگوید حمله روز گذشته روسیه حالتی طبیعی داشته است. هنوز از میزان خسارت وارده به گروه داعش خبری منتشر نشده است.
براساس منابع اطلاعاتی، روسیه در هشت روز گذشته، پروازهای شناسایی در سوریه داشته است. یکی از مقامات پنتاگون میگوید: روسیه کاملا آماده شده است. این مقام پنتاگون که خواست نامش فاش نشود، میگوید: هواپیماهای بدون سرنشین روسیه در این مدت، اطلاعات لازم را برای حملات جنگندههای خود فراهم کردهاند. اگرچه هنوز آمریکا نمیداند که وسعت عملیات روسیه چقدر خواهد بود و چه زمانی حملات خود را بهطور وسیع آغاز خواهد کرد.
برخی میگویند حمله روز گذشته، حملهای آغازین بوده که به زودی فراگیر خواهد شد. در حال حاضر 4 فروند هواپیمای سوخو 34 در لاذقیه حضور دارند و بیش از 600 سرباز روسی نیز در آنجا مستقر شدهاند. سخنگوی پنتاگون میگوید: اشتون کارتر، وزیر دفاع آمریکا کانالهای ارتباطیاش با روسیه را برای عدم تنش نظامی بین دو کشور باز کرده. روسیه در حالی وارد مبارزه با داعش شده که آمریکا از ماهها پیش یک گروه ائتلافی برای جنگ با این گروه تروریستی تدارک دیده است. برخی کارشناسان نگران برخورد جنگندههای دو کشور در فضای سوریه هستند. در این راستا گفته میشود که روسیه ممکن است هدفی فراتر از هدف قراردادن داعش در سوریه داشته باشد. یکی از مقامات نظامی آمریکا میگوید: روسیه تنها به دنبال ردگیری داعشیها نخواهد بود و اهداف جنگی بیشتری را در سوریه دنبال خواهد کرد. آمریکا معتقد است که روسیه برای حفظ اسد وارد سوریه شده. این مقام نظامی در اینخصوص میگوید: «ما بهطور واضح میبینیم که روسیه ادوات دفاعی سنگینی را وارد سوریه کرده. ما بهطور واضح میبینیم که روسیه موشکهای «SA-15s» و «SA-22s» را در پایگاه نظامی خود مستقر کرده. چرا روسیه باید این موشکها را وارد سوریه کند؟ همه ما میدانیم که داعش اصلا هواپیمای جنگی ندارد که روسیه به این موشکها نیاز داشته باشد. داعش اصلا از طریق هوایی قدرت جنگی ندارد که روسیه بهطور مشخص تجهیزات جنگی هوا به هوا به این کشور منتقل کرده است.»
ژنرال فیلیپ بریدلاو میگوید: «از روی تجهیزاتی که روسیه به سوریه منتقل کرده میتوان نیتخوانی کرد. آنها بطور مشخص تجهیزاتی را وارد سوریه کردهاند که هیچ ارتباطی به جنگ با داعش نخواهد داشت. این تجهیزات حتما کاربردهای دیگری خواهد داشت.» روز سهشنبه معاون وزیر دفاع در سنا حضور یافت و در مورد استقرار موشکهای روسیه به نمایندگان سنا توضیح داد. این مقام دفاعی آمریکا به نمایندگان سنا خاطرنشان کرده که آمریکا هیچ واکنشی در حال حاضر به این موضوع نخواهد داشت. سناتور کلی آیوت از نیوهمپشایر در این جلسه از معاون وزیر دفاع آمریکا سوال کرد که آیا این موشکهای میانبردی که روسیه در این منطقه ساکن کرده است، قابلیت حمل کلاهک هستهای هم دارد که با پاسخ مثبت وی همراه شده است. روسیه اعتقاد دارد ایالاتمتحده نتوانسته است از پس داعش بربیاید. این کشور قصد دارد تا خود راسا دست به نابودی داعش بزند. پوتین روز دوشنبه در سخنرانی خود در سازمان ملل، ایالاتمتحده را به خاطر نحوه جنگیدنش با داعش مورد استهزا قرار داد. ولادیمیر پوتین و باراک اوباما هر دو به نابودی داعش معتقدند اما روسیه اعتقاد دارد نابودی داعش باید با حضور بشار اسد صورت پذیرد، این در حالی است که اوباما هرگونه همکاری با اسد را رد کرده است.
مرز مشترک روسیه و شرق اروپا حالت جنگی به خود گرفت
استقرار هزاران سرباز روسی در «کالینینگراد»
فرمانده ارتش ایالاتمتحده آمریکا در اروپا، که در حال رصد باریکه اراضی اتصالی لهستان با لیتوانی است، میگوید: «فعالیت نیروهای روسی که تجهیزات و سربازان خود را در مرزهای مجاور با کشورهای شرق اروپا ساکن کرده، نگرانکننده است.» زمانی این نگرانی دو برابر میشود که شکاف موسوم به «سوالکی»، شهری در لهستان در نزدیکی پایگاه نظامی «کالینینگراد» در شمال غرب این کشور، این منطقه را در برابر روسها آسیبپذیر کرده است.
همچنین دوست و متحد نزدیک مسکو، یعنی بلاروس نیز در نزدیکی این شهر است و این منطقه بالقوه آمادگی این موضوع را دارد که تبدیل به نقطه انفجاری بین ناتو و مسکو شود. همزمان بندر شهر کالینینگراد خیلی وقت است که حالت جنگی به خود گرفته. هزاران سرباز روسی در این شهر مستقر شدهاند و روسیه نیز تجهیزات سنگین و پیشرفته خود را در پایگاه هوایی کالینینگراد پیاده کرده است. همین موضوع موجب شده منطقه سوالکی آسیبپذیر شود و با تجهیزات جنگی فوق سنگین روسی، بالقوه در معرض تهدید قرار بگیرد.
«ژنرال بن هاجز»، فرمانده ارتش آمریکا در این منطقه به فارنپالیسی میگوید: اگر روسها قصد داشته باشند یک مانور سریع در نزدیکی این شکاف برگزار کنند، آنها بهطور فیزیکی بیش از پیش به ما نزدیک خواهند شد. این روزها جغرافیای درگیری از اهمیت زیادی برخوردار است. روسیه در حال چنگ انداختن به مناطقی از اوکراین و دریای سیاه است، همچنین پروازهای شناسایی خود را بر فراز دریای بالتیک افزایش داده و به سرعت هم در نواحی نزدیک به قطب شمال در حال ساخت وساز است. برای طراحان جنگی غرب، حصول اطمینان از دسترسی به سه کشور دریای بالتیک برای واکنش سریع به حمله روسیه، از اهمیت حیاتی برخوردار است. اگر روسیه وارد این شکاف شود ارتباط لهستان،لتونی و لیتوانی با کشورهای غربی قطع خواهد شد. زمانی هم که این اتفاق افتاد، راههای دسترسی به این منطقه محدود به هوا و دریا است. اگر قرار باشد زمانی این اتفاق بیفتد، کار از طریق این دو محدوده نیز سخت خواهد بود، زیرا روسیه موشکهای زمین به هوای خود را در کالینینگراد ساکن کرده است. از طریق دریا نیز، روسیه نزدیک به 50 کشتی شناسایی را در نزدیکی سوئد و در دریای بالتیک شناور قرار داده است و با سه هنگی که در آنجا ساکن کرده، در حال رصد اوضاع است. «هاجز» میگوید: روسیه این منطقه را خیلی خوب پوشش داده و در حال محافظت از آن است و میتواند با تجهیزاتی که آنجا مستقر کرده است، دسترسی به دریای بالتیک را بهطور کل مسدود کند. خورخه بنیتز، عضو ارشد برای امنیت اقیانوس اطلس در شورای آتلانتیک میگوید: «این منطقه یکی از مهمترین مناطق نظامی شده در کل اروپاست. او ادامه میدهد: «البته منظورم این نیست که ناتو به خوبی این منطقه را پوشش نظامی داده است.
منظور من روسیه است.» مقامات آمریکایی هشدار دادهاند که نزدیک به یک سوم از خاک لهستان در محدوده موشکهای اس-300 روسیه که در پایگاه کالینینگراد مستقر شده، قرار دارد. همزمان تاسیس یک پایگاه نظامی در بلاروس هم موجب شده است که کشورهای عضو ناتو بیش از پیش نگران این منطقه، بهویژه لیتوانی شوند. نقطهای که هماکنون در دریای بالتیک به آن رسیدهایم، یعنی آسیبپذیری آمریکا در برابر روسیه، عینا در آن سوی دنیا هم رقم خورده است. در واقع چین هم با چنین شگردی در دریای مناطق ساحلی خود در جنوب کشورش چنین موردی را از مدتها پیش پیاده کرده است. برای بیش از یک دهه است چین در این منطقه تجهیزات نظامی سنگینی را مستقر کرده است تا بتواند در برابر پایگاههای نظامی آمریکا در این منطقه به سرعت واکنش نشان دهد. اصطلاحا به اینگونه مناطق، منطقه «ضددسترسی» میگویند. حالا در این سوی دنیا، در منطقه بالتیک، این موضوع با سرعت هر چه تمامتر در حال تکمیل شدن است. ژنرال فیلیپ برید لاو، فرمانده عالی در واحد فرماندهی اروپایی ایالاتمتحده به شنوندگان رادیویی واشنگتن میگوید: بزرگترین مشکل آمریکا در منطقه دریای بالتیک، منطقه ضددسترسی یا منطقه ممنوعهای است که روسیه بهطور غیرمستقیم آن را به وجود آورده است. او در این رابطه تاکید دارد کالینینگراد برتری نظامی را در این منطقه به روسیه بخشیده است. این ژنرال آمریکایی همچنین تصریح میکند: ضمیمه کردن خاک کریمه، چنین موقعیت ممتازی را در دریای سیاه به روسیه بخشیده است. بنیتز اما اشاره میکند: از زمان پایان جنگ سرد، جغرافیای اروپا تغییر کرده، به تبع آن، جغرافیای ناتو هم تغییر کرده است. او میگوید: در زمان جنگ سرد مرزهای ناتو در مرکز قاره بود اما هماینک این مرزها به بالتیک کشیده شده است. بنیتز ادامه میدهد: در حال حاضر شما میتوانید با پل کوچکی که در منطقهای در نزدیکی سوالکی است مرزهای ناتو را پشت بگذارید.
بنیتز به فارن پالیسی میگوید: روسیه این منطقه را بهعنوان منطقه اصطکاک برگزیده است، برای همین است که در این منطقه شما شاهد پروازهای تحریکآمیز هستید و مدام خبرهای پروازهای شناسایی را در این منطقه مشاهده میکنید.
هاجز میگوید: بعید است در سالهای آتی شاهد حضور پر رنگ نظامی آمریکا در این منطقه باشیم. به اعتقاد هاجز، ایالاتمتحده باید حضور نظامی خود را در منطقه شرق اروپا تقویت کند.
چندی پیش تعداد اندکی از سربازان آمریکایی برای یک مانور نظامی به این منطقه فرستاده شدند، اما پس از تمرین آنها دوباره به پایگاههای خود در ایتالیا و آلمان عودت داده شدند، البته این افراد، سلاحهای خود را در این منطقه مستقر کرده و سپس به پایگاههای خود بازگشتند. هاجز اعتقاد دارد این مانور و این سفر مزیتهایی برای ایالاتمتحده داشته است. سربازان آمریکایی در طول سفر خود آواز میخواندند تا برتری خود را نسبت به روسها نشان دهند. آنها با این کار قصد داشتند تا به مردم چک، مجارستان و کشورهای حوزه بالتیک نشان دهند آمریکا آنها را تنها نگذاشته و در برابر روسها کمک آنها خواهند بود. این در حالی است که هاجز به نکته دیگری اشاره میکند که نشاندهنده ضعف آمریکا در برابر برخورد احتمالی با روسها است. هاجز میگوید: در زمان جنگ سرد ما در آلمان غربی مستقر بودیم و همه راهها و تونلها را میشناختیم اما در حال حاضر ما در اروپای شرقی چنین مزیتی را نداریم.
در چشمانداز جدید اروپایی دیگر آلمان بهعنوان حیاتیترین نقطه اروپا مطرح نیست. با توجه به گفتههای هاجز، در حال حاضر مهمترین منطقه برای اروپا «شکاف سوالکی» است.//فارن پالیسی//ترجمه دنیای اقتصاد